‹ Wróć do strony głównej

Kultura · Środkowy

Krakowskie stroje i góralska siła w gminie Zielonki

Kobiety w krakowskim stroju ludowym prezentujące koronkarstwo — tradycyjne rzemiosło kobiet wiejskich Małopolski, zdjęcie ilustracyjne Święta Baby.
Zdjęcie ilustracyjne fot. Kinga Kurlit-Heller · CC BY-SA 4.0 · źródło

Dwa projekty wsparte ze środków powiatu krakowskiego zakończyły się w gminie Zielonki w odstępie czterech dni. Oba dotyczyły tradycji ludowej, ale każdy od innej strony: jeden zostawia po sobie elementy krakowskiego stroju, drugi — doświadczenia podopiecznych Środowiskowego Domu Samopomocy.

Buty dla gospodyń z Garlicy Duchownej

5 września w Sali Księżycowej w Woli Zachariaszowskiej podsumowano drugą edycję projektu „Odnawianie tradycji przez KGW w Garlicy Duchownej”, prowadzoną pod hasłem „Z dumą w krakowskim stroju”. Koło Gospodyń Wiejskich, którym kieruje Jolanta Dudzik, przeznaczyło pieniądze z powiatu na kompletowanie tradycyjnego stroju krakowskiego — tym razem doszło do niego 13 par damskich butów. To efekt, który zostaje na lata i pozwala kołu występować w pełnym ubiorze.

Finał był też wieczorem lokalnych talentów: pianistka Weronika Opach, uczennica ósmej klasy, otworzyła spotkanie utworami Leonarda Cohena i Gibrana Alcocera, Arkadiusz Jaworski pokazał rzeźby z metalowych surowców wtórnych — śrub, części maszyn i blach — a Katarzyna Ibek przygotowała galerię fotografii z czterech pór roku w życiu koła. Sylwia Krzywda poprowadziła warsztaty naturalnej pielęgnacji. Były też panel „Podziel się sobą”, wspólny śpiew biesiadny i poczęstunek od członkiń koła.

Częścią historyczną spotkania była prelekcja Mariusza Zielińskiego, dyrektora biblioteki w Zielonkach. Pokazał materiał archiwalny z wiosny 1946 roku — najstarszą znaną taśmę 6 mm nagraną przez profesora Romana Reinfussa, z widokami dawnych podkrakowskich wsi, strojami krakowskimi i obrzędami ludowymi. Na filmie widać malarkę prymitywistkę Katarzynę Gawłową, której gmina poświęciła rok 2026; jej gorset ślubny zachował się w Izbie Regionalnej w Zielonkach.

Na sali byli m.in. poseł Dominik Jaśkowiec, wójt Mirosław Golanko, wiceprzewodniczący Rady Powiatu Jarosław Raźny, członek Zarządu Powiatu Wojciech Bosak i wicedyrektor Centrum Kultury, Promocji i Rekreacji w Zielonkach Katarzyna Żak, a także reprezentacje kół gospodyń z Woli Zachariaszowskiej, Dziekanowic, Bosutowa-Bolenia, Owczar i Michałowic. Relację z wydarzenia opublikowała gmina Zielonki.

Podhale w Woli Zachariaszowskiej

Cztery dni później, 9 września, w Środowiskowym Domu Samopomocy w Woli Zachariaszowskiej podsumowano projekt „Góralsko siła” prowadzony pod hasłem „W górach odnajdujemy siłę – w sobie i w drugim człowieku”. Zrealizowało go Stowarzyszenie Wspierania Rodziny i Społeczności Wiejskiej „Zachariasz” razem ze Środowiskowym Domem i gminą Zielonki, również przy wsparciu finansowym powiatu krakowskiego.

Projekt składał się z trzech etapów: wizyty w Muzeum Etnograficznym z przymierzaniem tradycyjnych strojów i warsztatami rękodzielniczymi, górskiej wyprawy ze spotkaniem z ratownikiem TOPR, wjazdem na Kasprowy Wierch i zejściem przez Halę Gąsienicową do Kuźnic, oraz bloku kulinarnego z przygotowywaniem potraw Podhala.

Na finał podopieczni wystąpili w korowodzie we własnoręcznie wykonanych strojach i z samodzielnie przygotowanymi rekwizytami, zaśpiewali i pokazali inscenizację o radzeniu sobie z lękiem. Radny gminy Zielonki Adrian Baran i podopieczny Jakub zmierzyli się w konkursie rozginania podkowy. Po wręczeniu dyplomów podano bryndzę, oscypki i domowe ciasta, a na obiad gulasz z moskolami; spotkanie zakończył wspólny taniec. Wśród gości byli m.in. wicedyrektor CKPiR Katarzyna Żak oraz przedstawiciele starostwa powiatowego: Agnieszka Pogoda-Tota, Barbara Pietruszka i Justyna Grzybek. Szczegółową relację zamieściło CKPiR w Zielonkach.