Nie żyje Henryk Banaś, twórca Izby Regionalnej w Bibicach

Henryk Banaś zmarł 16 sierpnia 2026 roku w wieku 93 lat. We wtorek 18 sierpnia w kościele Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Bibicach odprawiono mszę żałobną, którą celebrował proboszcz ks. Jan Przybocki. Gmina Zielonki poinformowała o pożegnaniu dzień później, nazywając zmarłego społecznikiem, badaczem i nestorem lokalnej kultury.

Skład żegnających pokazuje, że była to strata wykraczająca poza krąg rodziny. W uroczystości wzięli udział wójt gminy Zielonki Mirosław Golanko, przewodniczący Rady Gminy i sołtys Bibic Tadeusz Łysek, delegacja Centrum Promocji i Rekreacji w Zielonkach, zespół Bibiczanie, Orkiestra Dęta z Zielonek oraz młodzież z lokalnych szkół.

Izba Regionalna, którą założył jako trzydziestolatek

Najtrwalszym śladem pracy Henryka Banasia jest Izba Regionalna w Bibicach. Powołał ją w 1964 roku w tamtejszym Domu Ludowym, przy udziale młodzieży i starszych mieszkańców — było to jedno z pierwszych muzeów wiejskich w ówczesnym województwie krakowskim. Przez ponad sześć dekad opiekował się zbiorami wspólnie z żoną Marią. Złożyły się na nie skrzynie krakowskie, stroje, narzędzia rolnicze, rzeźby, rekwizyty obrzędowe i archiwalne fotografie.

Równolegle prowadził pracę dokumentacyjną. Opowieści starszych mieszkańców zapisywał w stukartkowym brulionie, a zebrany materiał wykorzystał w widowisku „Wesele krakowskie z Bibic” — w 1959 roku napisał do niego scenariusz i je wyreżyserował, opierając się na blisko pięciu tysiącach autentycznych przyśpiewek i relacji. Jak podaje gmina, przekonanie o wartości dziedzictwa przodków wyniósł z dzieciństwa: w 1938 roku oglądał tańce zespołu „Wici” i orszak żniwny.

Pucheroki, które stały się wizytówką gminy

Przez dziesięciolecia uczył kolejne pokolenia zwyczaju pucheroków, obchodzonego w Niedzielę Palmową obrzędu znanego pod Krakowem od stuleci. Coroczny Przegląd Pucheroków w Bibicach urósł dzięki temu do rangi wizytówki gminy Zielonki — i pozostaje najbardziej widocznym elementem dziedzictwa ludowego, wokół którego gmina buduje dziś swoją ofertę kulturalną.

Pełny komunikat gminy o pożegnaniu Henryka Banasia dostępny jest na stronie Gminy Zielonki.